Coronacrash op de financiële markten
In maart 2020 zorgde de coronapandemie voor een crash op de beurzen en een grote vraag naar dollars. Op 23 maart, toen de Fed onbeperkte obligatieaankopen aankondigde, bereikten veel aandelenmarkten hun dieptepunt.
Kernfeiten
- Dieptepunt aandelenmarkten
- 23 maart 2020
- Fed-rente
- 0–0,25% (15 maart 2020)
- ECB-noodprogramma PEPP
- 750 miljard euro (18 maart 2020)
- EUR/USD in maart
- van circa 1,14 naar 1,07 dollar
Effect op de EUR/USD koers
Uitgangspunt: 1,0681 dollar per euro op 20 maart 2020, de laatste handelsdag vóór de gebeurtenis.
- 1 week later
- 1,1018
- +3,16%
- 1 maand later
- 1,0830
- +1,40%
- 3 maanden later
- 1,1260
- +5,42%
- 1 jaar later
- 1,1872
- +11,15%
Positief = de euro werd meer dollar waard. Koersen zijn officiële dagkoersen; tijdens de handelsdag kunnen de uitschieters groter zijn geweest. Bekijk de koers op 20 mrt 2020
Europa als brandhaard
Begin 2020 verspreidde het coronavirus zich vanuit China over de wereld. Eind februari en begin maart werd Europa het epicentrum van de pandemie, met Noord-Italië als zwaarst getroffen gebied. Italië kondigde op 9 maart een landelijke lockdown af, en andere Europese landen volgden snel. Wereldwijd kelderden de aandelenkoersen: binnen enkele weken verloren de grote beurzen een derde of meer van hun waarde.
Wilde bewegingen in EUR/USD
De euro bewoog in maart 2020 opvallend heftig. Eerst steeg de munt, tot ongeveer 1,14 dollar rond 9 maart, omdat de Fed de rente snel verlaagde en beleggers posities afbouwden waarin ze met goedkoop geleende euro’s hadden belegd. Daarna sloeg de beweging om: bedrijven en financiële instellingen wereldwijd hadden dringend dollars nodig om aan hun verplichtingen te voldoen. Die run op de dollar duwde de euro binnen twee weken naar ongeveer 1,07 dollar.
De ECB maakte het zichzelf op 12 maart niet makkelijk. President Christine Lagarde zei die dag dat het niet de taak van de ECB was om renteverschillen tussen eurolanden te verkleinen. Daarop schoot de rente op Italiaanse staatsobligaties omhoog. Een week later corrigeerde de ECB die indruk met een groot noodprogramma.
Centrale banken grijpen in
De Federal Reserve verlaagde de rente op 3 maart in een ingelaste vergadering met een half procentpunt en op zondag 15 maart nog eens met een vol procentpunt, naar 0 tot 0,25 procent. Tegelijk werden de dollarswaplijnen met onder meer de ECB goedkoper gemaakt en later uitgebreid naar meer landen, zodat banken buiten de VS aan dollars konden komen. Op 23 maart kondigde de Fed aan obligaties te kopen in de hoeveelheden die nodig waren.
De ECB lanceerde op 18 maart 2020 het Pandemic Emergency Purchase Programme (PEPP), een noodprogramma van 750 miljard euro voor de aankoop van obligaties. Dat programma werd later meermaals uitgebreid. Overheden kwamen met omvangrijke steunpakketten voor bedrijven en werknemers.
Herstel van de euro
Na 23 maart herstelden de aandelenmarkten snel. De dollarkrapte verdween dankzij de swaplijnen en de euro won in de rest van het jaar duidelijk terrein, mede door het Europese herstelfonds dat in juli 2020 werd afgesproken. Eind 2020 stond de euro boven 1,22 dollar.