Fed verhoogt rente voor het eerst sinds 2006 (december 2015)
Op 16 december 2015 verhoogde de Federal Reserve de rente voor het eerst in bijna tien jaar. Terwijl de ECB de geldkraan juist verder opendraaide, gingen de VS de andere kant op.
Kernfeiten
- Nieuwe Fed-rente
- 0,25-0,50%
- Vorige verhoging
- Juni 2006
- Fed-voorzitter
- Janet Yellen
- EUR/USD rond besluit
- circa 1,08-1,09 dollar
Effect op de EUR/USD koers
Uitgangspunt: 1,0911 dollar per euro op 15 december 2015, de laatste handelsdag vóór de gebeurtenis.
- 1 week later
- 1,0875
- −0,33%
- 1 maand later
- 1,0964
- +0,49%
- 3 maanden later
- 1,1075
- +1,50%
- 1 jaar later
- 1,0375
- −4,91%
Positief = de euro werd meer dollar waard. Koersen zijn officiële dagkoersen; tijdens de handelsdag kunnen de uitschieters groter zijn geweest. Bekijk de koers op 15 dec 2015
Einde van de nulrente in Amerika
Sinds december 2008, midden in de kredietcrisis, lag de Amerikaanse beleidsrente vrijwel op nul. Zeven jaar later was de Amerikaanse economie flink hersteld: de werkloosheid was gedaald naar rond de 5 procent en er kwamen maandelijks veel banen bij. Voor de Federal Reserve was het tijd om voorzichtig de rem iets aan te trekken.
Op 16 december 2015 verhoogde de Fed onder leiding van Janet Yellen het doel voor de federal funds rate van 0 tot 0,25 procent naar 0,25 tot 0,50 procent. Het was de eerste renteverhoging sinds juni 2006. De Fed benadrukte dat verdere stappen geleidelijk zouden gaan, en dat bleek ook: in 2016 volgde maar één verhoging.
Twee centrale banken, twee richtingen
Het besluit maakte een groot verschil in beleid zichtbaar. Aan de ene kant van de oceaan verhoogde de Fed de rente, aan de andere kant zat de ECB met een negatieve depositorente en kocht zij elke maand voor tientallen miljarden euro aan obligaties op. Begin december 2015 had de ECB haar beleid nog verder versoepeld.
Zo'n verschil in rentebeleid is een van de belangrijkste drijvers van wisselkoersen. Als beleggers in dollars meer rente krijgen dan in euro's, wordt de dollar aantrekkelijker. Dat verklaart voor een groot deel waarom de euro al sinds 2014 fors was gedaald, van bijna 1,40 naar rond 1,05 à 1,10 dollar.
Reactie van de markten
Omdat de Fed de stap goed had aangekondigd, kwam de renteverhoging voor niemand als verrassing. Een groot deel van het effect zat al in de koers. In de dagen na het besluit zakte de euro van ongeveer 1,09 naar ruim 1,08 dollar, een bescheiden beweging. In de eerste maanden van 2016 bleef de koers grotendeels tussen 1,07 en 1,14 dollar.
Belangrijker dan die ene stap was het signaal: het tijdperk van extreem goedkoop dollargeld liep op zijn einde, terwijl dat in Europa nog jaren zou duren.
Wat merkten Nederlanders ervan?
Voor Nederlandse consumenten veranderde er op korte termijn weinig. De euro bleef wel relatief goedkoop, wat een reis naar de Verenigde Staten duurder maakte dan een paar jaar eerder. Voor Nederlandse bedrijven die in dollars verkopen, bleef de zwakke euro gunstig. En omdat de ECB haar rente laag hield, bleven ook de Nederlandse hypotheek- en spaarrentes laag.